به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا، پس از سالها رکود، بخش بانکی اروپا به میدان تازهای برای معاملات بزرگ پا نهاده و ایتالیا در قلب این تحول قرار گرفته است، به طوری که موجی بیسابقه از پیشنهادهای خرید و تصاحب، ساختار مالی این کشور را بازتعریف میکند و نبردهای پنهان و آشکار بر سر بانکهای نمادینی مانند مونته دی پاسکی (MPS) و مدیوبانکا به آزمونی بزرگ برای اروپا تبدیل شده است.
در این میان پرسش محوری این است که آیا این موج میتواند به ساخت بانکهای بزرگتر و قارهنما منجر شود که با غولهای آمریکایی مانند جیپی مورگان رقابت کنند؛ پرسشی که والاستریت با دقت بسیار نظارهگر پاسخ آن است.
موجی که از ایتالیا آغاز شد و به کل اروپا سرایت کرد
جرقه این موج را اونیکردیت (UniCredit) با پیشنهاد غیردرخواستی خود برای خرید بانکو بی پی ام (Banco BPM) در نوامبر ۲۰۲۴ زد. اگرچه این پیشنهاد سرانجام در ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۵ پس گرفته شد، اما پایگاه سهم تقریبا بیستدرصدی اونیکردیت در بانکو بی پی ام، نشانه روشنی از اراده این غول بانکی برای تغییر جغرافیای مالکیت مالی است.
رویترز با اشاره به بیانیه رسمی اونیکردیت گزارش داده که مدیرعامل اونیکردیت، «آندرهآ اورسل» شرایط تحمیلی دولت ایتالیا را دلیل اصلی این عقبنشینی عنوان کرده است.
این شروع، موتور محرکه معاملات بعدی شد. بانکهای ایتالیایی که پس از سالها بحران بدهی و زیان با رشد سودآوری و انباشت سرمایه مازاد مواجه شده بودند، ادغام و خرید را بهترین مسیر برای رشد یافتند. تحلیل Antitrust Politics نشان میدهد پایان دوران نرخ بهره صفر محرک کلیدی این روند بود؛ زیرا سودآوری مجدد کسبوکار سنتی بانکها، سرمایه کافی برای خریدهای بزرگ فراهم کرد.
رویترز با اشاره به این مطلب نوشت که ابعاد این موج برای ناظران حرفهای نیز شگفتآور شد و به دنبال آن، ارزش معاملات ادغام و تملک در ایتالیا شتابی چشمگیر گرفت و توجه سراسر قاره را به خود جلب کرد.
نبرد قدرت بر سر مونته دی پاسکی و مدیوبانکا
شگفتانگیزترین معامله این موج، پیشنهاد چند ده میلیارد یورویی مونته دی پاسکی، قدیمیترین بانک جهان که بهتازگی با کمک دولت بازخصوصیسازی شده بود، برای خرید مدیوبانکا، بانک سرمایهگذاری سنتی و قدرتمند ایتالیا بود.
بر اساس اسناد رسمی گروه MPS، با تکمیل این معامله و رسیدن تملک سهام به ۸۶.۳ درصد در سپتامبر ۲۰۲۵، مونته دی پاسکی از نظر دارایی به سومین بانک بزرگ ایتالیا تبدیل شد.
اما جنبه راهبردی این ماجرا، پیوند خوردن این نبرد با شرکت بیمه جنرالی است. با تصاحب مدیوبانکا، مونته دی پاسکی به بزرگترین سهامدار جنرالی، غول بیمهای اروپا، تبدیل شد. گزارشهای بینالمللی از جمله تحلیل والاستریت ژورنال این پیوند پیچیده را نبردی بر سر نفوذ بر یک مجموعه مالی یکپارچه و بینالمللی توصیف کردهاند.
سرمایهگذاران هوشمند بهخوبی میدانند که کنترل مدیوبانکا مسیری غیرمستقیم برای نفوذ بر جنرالی و کل زنجیره مالی ایتالیا است؛ به همین دلیل هر حرکت، واژهبهواژه تحلیل میشود.
از جسورانهترین پیشنهادها تا ابربانک ۳۰ میلیارد یورویی
اگرچه برخی معاملات با شکست روبهرو شدند -مانند پیشنهاد ۶.۳ میلیارد یورویی مدیوبانکا برای خرید بانکا جنرالی که در اوت ۲۰۲۵ با مخالفت سهامداران مواجه شد-، اما روند کلی، شتاب فزاینده ادغام را نشان میدهد.
به گزارش شبکه یورو نکست، مونته دی پاسکی پیشنهادهای همزمان سهامبهسهام به ارزش مجموع حدود ۳۴ میلیارد یورو برای خرید بانکو بیپیام و بانکا جنرالی ارائه کرد و برای مدتی به یک خریدار فوقجسور در بازار تبدیل شد.
اوج این روند، ابرمعامله اخیر بود که طی آن «اینتسا سانپائولو» پیشنهاد خرید حدود ۳۰.۶ میلیارد یورویی (۳۵ میلیارد دلاری) برای مونته دی پاسکی ارائه داد. طبق گزارش رویترز، در صورت تکمیل این معامله، اینتسا سانپائولو به دومین بانک بزرگ منطقه یورو پس از سانتاندر تبدیل میشود و ساختار بانکی ایتالیا را بهطور بنیادین دگرگون میکند.
چرا والاستریت با دقت نظارهگر است؟
واقعیتی که توجه والاستریت را جلب کرده، فراتر از یک تحول صرفا داخلی است. تحلیل Antitrust Politics نشان میدهد که ارزش بازار تنها یک بانک آمریکایی مانند جیپی مورگان تقریبا با مجموع هشت بانک بزرگ منطقه یورو برابری میکند؛ آماری که شکاف رقابتی عمیق دو سوی اقیانوس اطلس را آشکار میسازد.
گزارش رسمی کمیسیون اروپا نیز هشدار داده است که اروپا برای حفظ حاکمیت مالی و تأمین مالی تحولات فناورانه و سبز نیازمند بازار سرمایه و سیستم بانکی یکپارچهتر است.
اروپا اکنون در برابر یک دوراهی ساختاری قرار دارد. از یک سو، ادغامهای ملی بانکهای قدرتمندتری میسازد؛ اما از سوی دیگر، ادغامهای فرامرزی همچنان با موانع سیاسی ملی روبهرو هستند. گزارش CNBC تأکید میکنند که مقررات سختگیرانه اروپایی و مقاومت دولتها در برابر ادغامهای قارهای، ساخت قهرمانان بانکی اروپایی را کند کرده است.
بر این اساس عملکرد ایتالیا برای والاستریت به این دلیل حیاتی است که نشان میدهد آیا الگوی ادغام ملی، اروپا را یک گام به ساخت بانکهای واقعاً قارهای نزدیکتر میکند یا صرفاً به شکلگیری غولهای محلی درونمرزی محدود خواهد ماند.
هرچند تجمیع داراییها و بازسازی ترازنامهها در جریان است، اما پرسش بنیادین همچنان پابرجاست؛ آیا تکیه بر ادغامهای ملی میتواند رقبایی همتراز با والاستریت پدید آورد، یا تداوم موانع سیاسی بر سر راه «اتحادیه بانکی کامل» اروپا را عقب نگه خواهد داشت؟ پاسخ به این پرسش که تحلیلگران مالی در نیویورک و لندن با دقت آن را رصد میکنند، سرنوشت نظام مالی اروپا و جایگاه آن در موازنه قدرت جهانی را تعیین خواهد کرد.
